۶۰ درصد از آزارهای جنسی کودکان در خانواده حاشیه‌نشین اتفاق می‌افتد

بازتاب روز اول سمینار کودک آزاری در روزنامه وقایع الاتفاقیه
بهمن ۲۹, ۱۳۹۶
دکتر مریم توکل درپنل اجتماعی سمینارکودک آزاری مطرح کرد
بهمن ۲۹, ۱۳۹۶
دبیر همایش کودک آزاری جمعیت دانشجویی امام علی(ع):
۶۰ درصد از آزارهای جنسی کودکان در خانواده حاشیه‌نشین اتفاق می‌افتد
زهرا کشوری
تهران، کرمانشاه، قم و بوشهر بیشترین آمار کودک آزاری در میان تحقیقات جمعیت دانشجویی امام علی(ع) دارد. این خبری بود که در همایش کودک آزاری و با حضور جمعی از مسئولان وزارت بهداشت در دانشکده داروسازی دانشگاه تهران برگزار شد، اعلام شد. مسئولان وزارت بهداشت هم آمارهای نامشخص دیگری از کودک آزاری در بیمارستان‌ها دادند که خلأ قانونی اجازه نمی‌دهد تا آنها از کودکان آزار دیده دفاع کنند.
به گزارش «ایران» از ۱۱۷۵ کودک بررسی شده در محله‌های حاشیه‌ای ۱۸ استان و ۲۸ مرکز ۴۰۴ نفر دچار آزار جسمی، ۶۰۶ نفر مورد غفلت و ۱۶۵ نفر تجربه آزار جنسی را داشته‌اند. کودکانی که کتک خورده‌اند، جراحت برداشته‌اند، درد تازیانه را روی بدن خود حس کردند و سوزانده شده‌اند یا طرد و حبس شده‌اند. عدم توجه به سلامت بچه‌ها، تغذیه، ازدواج کودک و اعتیاد را جمعیتی‌ها در ذیل مسأله غفلت(نوعی از آزار کودکان) گنجانده‌اند. به گفته «رویا منوچهری» دبیر همایش کودک آزاری جمعیت دانشجویی امام علی (ع) برخلاف تصور ۵۳ درصد از جمعیت کودکان آزار دیده پسر هستند. همچنین در میان سه آزار جسمی، غفلت و جنسی ۳۶ درصد از آزاردیدگان جنسی پسران هستند. ۵۵ درصد کودکانی که مورد آزار قرار گرفته‌اند کودکان کار بودند.۶۰ درصد آنها آزار جسمی دیده‌اند و ۵۰ درصد آزار جنسی. ۵۰ درصد از این کودکان حتی نمی‌دانند که مورد آزار جنسی قرار گرفته‌اند و از نظر آنها چنین رفتارهایی نوعی محبت تلقی می‌شود. منوچهری می‌گوید:«۳۵ درصد از کودکانی که آزار دیده‌اند پدران بیکار داشته‌اند.» همچنین بیشتر کودکانی که دچار آزارهای جنسی شده‌اند دارای والدین معتاد هستند. ازطرفی محل زندگی ۳۱ درصد کودکان آزار دیده جنسی در پاتوق‌ها و خانه‌های تیمی است. این محله‌های حاشیه، جای امنی برای آزارگران بوده و کودکان کاملاً بی‌پناه هستند.
آمارهای جمعیت امام علی (ع) نشان می‌دهد که ۶۰ درصد از آزارهای جنسی در محله‌های حاشیه در خانه‌ها اتفاق می‌افتد و ۲۸ درصد آن در محلات. کودکان در این محلات به لحاظ قانونی کاملاً بی‌دفاع هستند. به گفته رویا منوچهری برخلاف آنچه تصور می‌شود آزارگران خیلی جوان نیستند. آمارهای موجود آنها را بین ۳۰تا۳۹ و ۴۰ تا ۴۹ سال برآورد می‌کند. حدود ۶۱ درصد آزارگران این آمار پدرخانواده بوده‌اند،۸ درصد خویشاوندان و ۸ درصد هم هیچ نسبتی با کودکان نداشته‌اند.
منوچهری آمارهای ریزتری هم دارد. والدین آزارگر در ۶۹ درصد کودکان را آزار جسمی داده‌اند و در۳۱ درصد آنها را جنسی اذیت و آزار کرده‌اند. همچنین در مقوله آزار جنسی، والدین آزارگر صد درصد اعتیاد داشته‌اند و ۶۳ درصد آنها بیکار بوده‌اند.او در پاسخ این سؤال که بارزترین مشخصه آزارگران چه بوده می‌گوید:«اعتیاد و بیکاری.» آزارهای جسمی در مواردی به قطع عضو کودکان منجر شده:«کبودی و جراحت، نقص عضو و خراشیدگی از دیگر پیامدهای روانی جسمی این پدیده است.» در برخی موارد هم دفتر زندگی کودک با مرگ بسته شد! کودکانی که هم زنده می‌مانند دچار گوشه‌گیری، پرخاشگری، تمایل به آزار جسمی و جنسی دیگران، اقدام به خودکشی یا دیگرزنی می‌کنند.
آمارهای امروز جمعیت نشان می‌دهد ۴۵ درصد از کسانی که مورد آزار قرار گرفته‌اند به این عمل گرایش یافته‌اند. رویا منوچهری می‌گوید:«۷۴ درصد از خانواده‌هایی که کودکانش دچار آزار جنسی شده‌اند آن را تابو دانسته و تنها ۶ درصد از خانواده به پیگیری قانونی اعتقاد دارند.» قانون به کودکان آزاردیده اجازه شکایت می‌دهد اما تنها ۳ درصد از آنها حاضر به شکایت شده‌اند. در نهایت هم دو درصد خانواده‌ها به پلیس مراجعه کرده‌اند. منوچهری، مهاجر بودن کودکان آزاردیده و ترس از «رد مرز» شدن از جمله دلایلی است که خانواده‌های متمایل به پیگیری قانونی، اقدام نمی‌کنند. در میان این تعداد تنها یک درصد از خانواده‌ها با راهکارهای مقابله با کودک آزاری آشنا بوده‌اند. جمعیت دانشجویی امام علی بر لزوم آموزش به خانواده‌ها و آموزش خود مراقبتی تأکید دارد.
کودک آزاری توسط والدین تحصیلکرده
بین کودکانی که جمعیت امام علی (ع)  در این همایش از آنها حرف می‌زنند و با کودکانی که دغدغه مسئولان وزارت بهداشت یا حتی پزشکی قانونی است تفاوت اجتماعی فاحشی وجود دارد. کودکانی که ذهن وزارت بهداشتی‌ها را درگیر کرده ممکن است پدر ومادرانی داشته باشند که در سطح دانشگاه‌ها تحصیل می‌کنند. این تفاوت دو نکته را یادآوری می‌کند هنوز کودکان حاشیه به دغدغه مسئولان تبدیل نشده‌اند و از سوی دیگر آزارهای جسمی، جنسی و غفلت کودکان به کودکان حاشیه‌ای محدود نمی‌شود.
«دکتر امیدنیا» ریاست اداره سلامت اجتماعی دفتر سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد وزرات بهداشت، درمان و آموزش پزشکی هم در این همایش آغاز برنامه پیگیری خشونت خانگی را همزمان با طرح تحول سلامت می‌گوید:«از سال ۹۳ با استخدام جمع کثیری از روان‌شناسان و حضور آنها در مراکز جامعه سلامت تغییراتی در تیم سلامت اتفاق افتاد.» به گفته امیدنیا وظیفه تیم سلامت در مراکز جامعه سلامت مراقبت و در دسترس بودن در محل سکونت کودکان آسیب‌دیده است. از سوی دیگر کودکانی که به‌دلیل شدت جراحت و از طریق مراکز وارد بیمارستان‌ها و اورژانس‌ها می‌شوند شناسایی و به معاونت بهداشت معرفی می‌شوند. به گفته او در این مرحله تیم سلامت مراقبت کامل از آنها را به عهده دارد. او یکی دیگر از برنامه‌های مراکز را تسهیل ورود این افراد به مراکز درمانی می‌داند و می‌گوید:«مطالعات نشان می‌دهد بحث پیشگیری بسیار مهم است. به گفته او خانواده‌های متوسط به بالا از موارد «غفلت» که جزو کودک آزاری است خبر ندارند:«بسیاری از این والدین از وضعیت روزانه کودکان خود اطلاع ندارند.» او کودک آزاری را برآیندی از آشفتگی جامعه و کم شدن سرمایه اجتماعی می‌داند که در نهایت به فرار کودکان، بارداری نوجوانان، ازدواج‌های زود هنگام منجر می‌شود.
پرستارها سوءرفتارها را گزارش نمی‌کنند
«فاطمه خوش نوا» عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران هم از مادری می‌گوید که دکترای حقوق دارد و پدری که شغل بسیار بالایی دارد اما کودک آنها یک شب تا صبح بیرون از منزل را سپری می‌کند. او می‌گوید اگر بخواهیم درباره تعریفی از سوءرفتار با کودک براساس اروپا و امریکا بدهیم کودکی که سه ساعت بدون نظارت در خانه باشد مورد «آزار غفلت» قرار گرفته است. به گفته خوش نوا ما الان «کودکان کلید به دست» داریم که راننده سرویس مدارس آنها را به خانه می‌آورد.
اومعتقد است باید تعریف سوءرفتار با کودک را بومی‌سازی کرد. خوش نوا به مسأله دیگری هم اشاره می‌کند:«پرستارها سوءرفتار را گزارش نمی‌دهند.» در خاطرات او اما قتل دو کودک با سربریده توسط پدر معتاد به شیشه‌شان نقش بسته است. کودکانی که ۵-۴ ساله بودند.او می‌گوید:«با کودکی رو به رو هستیم که پایش شکسته، آثار کبودی روی بدنش است. مادرش می‌گوید موتور زده. بچه می‌گوید از پله افتادم. پدرش چیز دیگری می‌گوید. این مورد مشکوک است.» خوش نوا می‌گوید:«در برخی از کشور‌ها اگر این موارد را گزارش ندهند ممکن است شغل پرستار از دست برود.»

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *