تحقیق و پژوهش جمعیت

طرح مسئله

کودک‌آزاری در اشکال مختلف خودش – جسمی، جنسی، روحی و غفلت– پدیده‌ای است که در هر گوشه‌ای از گستره‌ی جهان وجود دارد. ضعف کودکان در مراقبت از خود و آسیب‌پذیر بودن ایشان باعث می‌شود به راحتی قربانی آزارگران شوند. ناتوانی کودکان در ابراز آزار دیدن نیز به دلیلی مضاعف در گسترش یافتن پدیده‌ی کودک‌آزاری بدل شده است. طبقآمارمنتشر شده توسط مدیر کل سازمان بهزیستی استان تهران بیش از 2400 مورد کودک­آزاری در سال 95 گزارش شده است. از طرفی گزارش های دریافت شده توسط دفاتر جمعیت امام علی در سکونتگاه­های­ غیررسمی کل کشور حاکی از آن است که بروز آسیب در محلات معضل خیز کشور نمایان تر می­باشد. در سکونتگاه­های غیررسمی به دلایلی از جمله:

  • نابه‌سامان بودن خانواده‌ها، که گاه به ناتوانی خانواده در دفاع از کودک در برابر آزارگر می‌انجامد و گاه خودِ خانواده را به آزارگر تبدیل می‌کند،
  • جرم‌خیز بودن محلات که کودکان را در معرض اشخاص دارای شخصیت مجرمانه و نامتعادل قرار می‌دهد،
  • فقر اقتصادی و پدیده‌هایی مانند کار کودک که به آسیب‌پذیری بیشتر کودک می‌انجامد،
  • ضعف بازوهای قانون در این مناطق و بی‌پاسخ ماندنِ آزارها و ...،
  • آسیب پذیری بیشتر این قشر بدلیل عدم حمایت اجتماعی و قانونی،
  • تعصبات و نگرش های فرهنگی حاکم،
  • عدم طرح مسئله توسط خانواده ها بخصوص مهاجرین،
  • خلاء های آموزشی و عادی شمردن مسئله که حتی در مواردی به عنوان تنبیه تلقی شده،
  • توزیع و مصرف گسترده مواد مخدر صنعتی بخصوص شیشه

کودک‌آزاری شیوع بیشتری نسبت به دیگر مناطق یافته است و دارای الگوهای متفاوت و متنوع‌تری نسبت به دیگر محلات است. طبق برآوردهای مقامات رسمی کشور هم‌اکنون تعداد حاشیه‌نشین‌ها از رقم یازده میلیون نفر گذر کرده است و حاشیه‌نشین‌ها اکنون قشر قابل توجهی از جمعیت کشور را تشکیل می‌دهند. با توجه به اینکه معضل کودک‌آزاری در سکونتگاه های فقیرنشین تا کنون بصورت جامع مورد بررسی علمی قرار نگرفته است، جمعیت امام علی (ع) در صدد است تا با انجام پژوهشی جامع در سکونتگاه­های غیررسمی کشور عوامل و پیامدهای این معضل را بررسی کند. در این پژوهش در پی یافتن پاسخ سوالاتی چون عوامل و زمینه­های کودک‌آزاری در سکونتگاه­های غیررسمی و پیامدهای آن برای کودکان و خانواده­ها خواهیم بود.

 

ضرورت و اهمیت مسئله

پدیده‌­ی کودک‌آزاری پدیده‌­ای جهان شمول است که در تمام کشورهای جهان اتفاق می­افتد. جمعیت امام علی (ع) در سکونتگاه­های غیررسمی متاسفانه روزانه شاهد فجایع کودک‌آزاری بی­شماری است؛ که به دلایل متعددی از جمله خلاءهای قانونی، ضعف زیرساخت­های امنیتی و اجرایی، فقر فرهنگی و آسیبهای اجتماعی مانند اعتیاد، کار کودک، و ... به معضلی پیچیده تبدیل شده است. لذا جمعیت امام علی بر آن است تا با برگزاری سمینار کودک‌آزاری (در سه بعد جسمی، جنسی، روحی) در سه محور فقهی-حقوقی، فرهنگی– اجتماعی، پزشکی-روانشناسی و با سه رویکرد پیشگیری، مداخله و درمان به بررسی همه جانبه این معضل بپردازد.

 

تحقیق در حال انجام است

مدت شش ماه است که پرسشنامه ها به منظور انجام تحقیق میدانی از شهرهای زیر در حال جمع آوری است:
شهر قدس، اصفهان، قرچک،خانه مولوی از تهران، زنجان، ساری، اهواز، یزد، همدان، احمد آباد مستوفی، سمنان، گرگان، ملک آباد کرج، خانه دروازه غار از تهران، شهریار، مشهد، آمل، ایلام، شهرری،خانه لب خط از تهران، خاک سفید، پاکدشت، بوشهر، فرحزاد، قم، کرمانشاه